ابراهيم و محمّد پسران مسلم بن عقيل در منابع تاريخى از دو كودك به نام‌هاى ابراهيم و محمّد نام برده مىشود . « 1 » دربارهء نام پدر و نيز چگونگى دستگيرى و شهادتشان اختلاف است ، اما داستان شهادتشان چون در منابع گوناگون نقل شده جاى هيچ گونه ترديدى در وجود آنها براى خواننده باقى نمىگذارد . در منابع كهن ، برخى آن دو را از فرزندان و يا نوادگان عبداللَّه جعفر مىشمارند ، و نقل مىكنند كه اينها به خانهء مردى از قبيلهء طىّ پناهنده شدند و او نيز آنها را گردن زد و سرهاشان را نزد ابن‌زياد برد . اما او فرمان داد تا سر قاتل را جدا و خانه‌اش را ويران ساختند . « 2 » برخى ديگر آن دو تن را از فرزندان عبداللَّه جعفر دانسته و مىگويند : اينها به خانهء زن عبداللَّه بن قطبهء طائى پناه بردند ، از آن سو عمرسعد اعلام كرد كه هر كس سر آن دو را بياورد هزار درهم جايزه دارد . زن كه چنين ديد از شوهرش خواست آنها را به مدينه بفرستد و به خانواده‌شان تحويل دهد . مرد پذيرفت ، ولى پس از تحويل گرفتن هر دو را گردن زد و به اميد جايزه نزد عبيداللَّه برد . اما عبيداللَّه چيزى به او نداد ، و گفت دوست داشتم كه اينها را سالم نزد من بياورى ، تا بر عبداللَّه جعفر منّت بنهم . عبداللَّه پس از شنيدن اين خبر گفت : اگر كودكان را به من تحويل مىدادند ، دو ميليون درهم جايزه مىدادم . « 3 » برخى بر اين باورند كه اين دو كودك از فرزندان جعفر طيار مىباشند . ولى اين‌كه اين دو كودك ، فرزندان جعفر طيّار بوده باشند بسيار جاى ترديد است ؛ زيرا جعفر در سال هشتم هجرى در جنگ موته به شهادت رسيد ، و در سال 61 هجرى يعنى 52 سال بعد از آن واقعه ، فرزندان وى نمىتوانستند خردسال بوده باشند . از اين گذشته نام فرزندان جعفر در تاريخ مشخص است و كسانى به اين نام در ميانشان نيست . « 4 » نويسندگان متأخّر نيز در اين باره ديدگاهى متفاوت دارند : شيخ عبّاس قمى پس از

--> ( 1 ) . مقتل الحسين عليه السلام ، خوارزمى ، ج 2 ، ص 54 ، انوار الهدى ؛ ابصارالعين ، ص 133 ، مكتبة بصيرتى ؛ نفس المهموم ، ص 79 ، بنا به نقل از مناقب قديم . ( 2 ) . تاريخ طبرى ، ج 5 ، ص 393 ، دارالمعارف مصر . ( 3 ) . ترجمة الامام الحسين عليه السلام ، ابن سعد ، ص 77 . ( 4 ) . فرسان الهيجاء ، ج 1 ، ص 17 ، در پاورقى به نقل از كفاية الطالب محمّد بن يوسف گنجى شافعى .